De vreugde was groot onder Marokkaanse supporters op meerdere plekken in Nederland, maar in de Haagse Schilderswijk sloeg de sfeer al snel om. Waar het eerst om muziek, toeters en vlaggen draaide, moest de politie later hard ingrijpen met de mobiele eenheid, een waterkanon en politiehonden. Aanleiding was de feestelijke uitbarsting na de overwinning van Marokko op Nederland in de zestiende finale van het WK, die via strafschoppen werd beslist.
Feest in de Schilderswijk, maar spanning neemt toe
Meteen na de laatste penalty stroomden honderden mensen de straten van de Schilderswijk in Den Haag op. Op en rond de Vaillantlaan overheerste eerst de feeststemming. Er werd vuurwerk afgestoken, auto’s reden toeterend voorbij en overal wapperden Marokkaanse vlaggen. Cafébezoekers uit de wijk en langs de nabijgelegen Marktweg, waar de wedstrijd massaal op schermen werd gevolgd, trokken naar buiten en sloten zich aan bij de stoet.
De euforie maakte later plaats voor onrust. Het aantal mensen in de straat groeide, het vuurwerk nam toe en de druk op de omgeving werd merkbaar groter. Volgens getuigen klonken her en der waarschuwingen om rustig te blijven, maar het tempo van de menigte en de felle sfeer maakten dat lastig. Het bekende kruispunt langs de Vaillantlaan werd gaandeweg een verzamelplek waar het overzicht verdween.
Politie al vroeg zichtbaar aanwezig
De politie was niet overvallen door de toeloop. Tijdens de wedstrijd reden al politiebussen door de wijk en stonden voertuigen van de mobiele eenheid paraat. Agenten te paard en op de fiets surveilleerden langs de drukste straten. De inzet was gericht op zichtbaarheid en directe begeleiding van het verkeer, met name op de routes waar veel auto’s met vlaggen en supporters rondreden.
Toch sloeg de sfeer rond 06.30 uur zichtbaar om. Volgens aanwezige verslaggevers werd vuurwerk in de richting van agenten gegooid. Op dat moment volgde ook de eerste aanhouding. De politie maakte via megafoons duidelijk dat de menigte moest wijken en dat het gebruik van vuurwerk in de menigte gevaarlijk en strafbaar was. De toon in de wijk veranderde in korte tijd van uitgelaten naar gespannen.
Hard ingrijpen op de Vaillantlaan
Niet veel later besloot de politie stevig in te grijpen. De mobiele eenheid kwam in actie om de Vaillantlaan en omliggende straten te ontruimen. Daarbij werden politiehonden ingezet en werd een waterkanon gebruikt om de massa uiteen te drijven. Verslaggevers ter plaatse zagen dat enkele jongeren met helmen over straat liepen, wat de onrust nog aanwakkerde. De combinatie van vuurwerk, rook en de drukte in de straten maakte de situatie onoverzichtelijk.
Uiteindelijk werd de Vaillantlaan door de ME schoongeveegd. Daarbij is volgens de politie in elk geval één persoon aangehouden. De omvang van de schade of het aantal gewonden is op dit moment niet bekendgemaakt. Journalist Owen O’Brien deelde videobeelden van de ongeregeldheden en meldde dat de ME “rake klappen” uitdeelde bij het terugdringen van groepen jongeren. De beelden laten zien hoe eenheid na eenheid de straat inloopt en de menigte in delen uiteen drijft.
Drukte en vuurwerk in Amsterdam Nieuw-West
Ook in Amsterdam werd massaal gefeest. Op en rond Plein ’40-’45 in Nieuw-West verzamelden zich honderden supporters. Daar werd vuurwerk afgestoken en waren rookbommen te zien. Automobilisten reden in stoet toeterend door de wijk, vaak met Marokkaanse vlaggen uit de ramen. De politie begeleidde het verkeer en probeerde routes vrij te houden voor hulpdiensten. In tegenstelling tot Den Haag leek de situatie in eerste instantie controleerbaar, al waren er wrijvingen met groepen jongeren aan de randen van het plein.
Volgens aanwezige verslaggevers werden agenten uitgescholden door enkele groepjes jongeren, van wie sommigen hun gezicht deels bedekten. Er werd voortdurend toegezien op kruispunten waar het verkeer vast dreigde te lopen. De combinatie van voetgangers, scooters en auto’s met vlaggen zorgde voor opstoppingen, vooral bij smalle doorgangen en zebrapaden rondom het plein. Ondanks dat bleef het overgrote deel van de feestvierders bezig met zingen, zwaaien met vlaggen en het maken van foto’s.
Groot feest op de Dam en opluchting op het Rembrandtplein
In de binnenstad van Amsterdam sloeg de stemming elders wel overwegend vrolijk uit. Op de Dam groeide een spontaan feest toen steeds meer supporters elkaar opzochten. Er werd gedanst, gezongen en veel gefilmd. Taxi’s in Amsterdam-West reden volgens getuigen luid toeterend door de straten, vaak in lange rijen die van kruising naar kruising trokken. De drukte wisselde per buurt, maar het algemene beeld was dat de vieringen vooral uitbundig en zichtbaar waren, zonder noemenswaardige incidenten.
Op het Rembrandtplein was het tijdens de wedstrijd nog relatief rustig. Cafébezoekers volgden gespannen de tussenstanden. Pas na de gelijkmaker van Marokko barstte het gejuich los, waarna ook daar mensen naar buiten kwamen. De polarisatie die je soms ziet bij zulke ontmoetingen leek hier plaats te maken voor opluchting en een nadruk op het sportieve. Later op de avond waaierde de menigte uit richting de grachten en de grote pleinen.
Utrecht viert voornamelijk vreedzaam
In Utrecht verliep de avond een stuk rustiger. In Kanaleneiland en in de wijk Lombok gingen supporters met vlaggen de straat op. Er ontstonden lange files van toeterende auto’s, vooral op de hoofdwegen door de wijk. Het leverde een rommelig verkeersbeeld op, maar grote incidenten bleven uit. Volgens verslaggevers ter plaatse waren er geen ernstige ongeregeldheden en bleven politie en handhaving vooral sturen op doorstroming en het voorkomen van gevaarlijke situaties op kruispunten.
De sfeer in de Utrechtse wijken werd omschreven als ‘druk maar feestelijk’. Veel gezinnen deden mee met de vieringen. Er stonden groepen langs de weg om voorbijrijdende auto’s toe te juichen, terwijl vanuit woningen vlaggen werden uitgehangen. Zo nu en dan ontstond er kort oponthoud door vuurwerk, maar er waren geen langdurige blokkades of ingrepen nodig. De politie was zichtbaar, maar hield zich op de achtergrond zolang het vreedzaam bleef.
Strafschoppen als kantelpunt van de avond
De beslissing via strafschoppen werkte als vonk voor de feestelijke explosie in meerdere steden. In wijken met een grote Marokkaanse gemeenschap, zoals de Schilderswijk, Nieuw-West en Kanaleneiland, leidt een zege van het Marokkaanse elftal vaker tot spontane vieringen. Het patroon is bekend: straten lopen vol, auto’s sluiten zich aan, vlaggen verschijnen en het volume gaat omhoog. Dat is meestal vrolijk en onschuldig, maar in een kleine groep kan de sfeer snel kantelen, zeker als vuurwerk en alcohol in het spel zijn.
In Den Haag kwam daar het opzoeken van de confrontatie met de politie bij. De overgang van feest naar onrust voltrok zich in korte tijd, wat het voor zowel politie als omstanders lastig maakte om de situatie te keren. De autoriteiten kiezen in zulke gevallen vaak voor een snelle en zichtbare ingreep. Dat verlaagt de drempel voor escalatie niet altijd, maar kan wel voorkomen dat de groep zich nog groter of agressiever vormt.
Achtergrond: Vieringen rond het Marokkaanse elftal in Nederland
De Marokkaanse gemeenschap in Nederland is groot en hecht, en het nationale elftal fungeert regelmatig als bindmiddel. Dat was duidelijk tijdens eerdere grote toernooien, zoals het WK van 2022. Toen ging het ook vaak om vreugde, zichtbaarheid en trots, met straten vol vlaggen en gezang. Af en toe waren er incidenten, wat de discussie aanwakkerde over de balans tussen vieren en openbare orde. Het overgrote deel van de supporters viert op een positieve manier, maar een kleine minderheid kan met vuurwerk en duwen en trekken de stemming doen omslaan.
Lokale overheden en de politie proberen in de aanloop naar zulke avonden te anticiperen. Dat kan zijn via extra surveillances, het klaarzetten van verkeersregelaars of busjes van de ME buiten beeld. Sommige gemeenten zoeken samenwerking met buurtvaders en jongerenwerkers, die rust en aanspreekbaarheid kunnen brengen als een menigte op het punt staat te ontregelen. Die inzet is niet altijd zichtbaar, maar kan achter de schermen helpen om feest en veiligheid te combineren.
Politiestrategie en openbare orde
De inzet in Den Haag maakt duidelijk hoe snel de aanpak kan verschuiven van begeleiden naar handhaven. Zolang de feestvierders zich verspreid door de wijk bewegen, is begeleiden vaak voldoende. Maar zodra een groep zich concentreert op een smalle verkeersader zoals de Vaillantlaan, neemt de druk toe. Dan volgt soms een duidelijke keuze: ofwel de massa laten uitwaaieren, ofwel actief ontruimen. In Haagse straten, waar woonblokken dicht op de weg staan en hulpdiensten door moeten, valt de keuze al snel op ontruimen.
Het gebruik van een waterkanon, politiehonden en de mobiele eenheid is ingrijpend, maar wettelijk toegestaan als de openbare orde in gevaar komt en waarschuwingen niet helpen. Daar kleeft altijd maatschappelijk debat aan vast. Voorstanders benadrukken dat een snelle, stevige actie voorkomt dat ongeregeldheden uitgroeien. Critici vrezen dat harde middelen de spanning juist verhogen. De komende dagen zal waarschijnlijk duidelijk worden of er klachten of onderzoeken volgen naar het optreden in de Schilderswijk.
Reacties en eerste balans
Officiële cijfers over aantallen aanhoudingen of gewonden zijn nog schaars. Wel is bevestigd dat in Den Haag ten minste één persoon is aangehouden. In Amsterdam bleef het in grote lijnen bij verkeersbegeleiding en het aanspreken van groepen. Meldingen over beledigingen van agenten door enkele jongeren in Nieuw-West onderstrepen dat de sfeer lokaal kon verharden, maar grootschalig optreden bleef daar uit. In Utrecht zijn geen grote incidenten gemeld en stond vooral de verkeersdrukte centraal.
Beelden op sociale media tonen een wisselend beeld: van vrolijk dansen op pleinen tot korte schermutselingen op de kruisingen waar politie en menigte elkaar raakten. In die zin was de avond een optelsom van uiteenlopende momenten: feest, file, vuurwerk en soms fel contact met de politie. Lokale verslaggevers benadrukken dat het grote deel van de supporters zich vreedzaam gedroeg en vooral wilde vieren dat Marokko na strafschoppen won.
Vooruitblik: Leren van een drukke avond
De verwachting is dat zowel in Den Haag als in Amsterdam en Utrecht de komende tijd wordt geëvalueerd. Wat werkte goed bij het begeleiden van de stoeten met vlaggen? Waar ging het mis bij kruispunten en smalle straten? Zijn waarschuwingen tijdig en duidelijk gegeven, en hoe kun je voorkomen dat een kleine groep het beeld van de hele menigte bepaalt? Zulke vragen keren bij elk groot sportmoment terug en helpen om bij volgende wedstrijden een betere balans te vinden tussen feest en veiligheid.
Samenvattend: de avond begon feestelijk, maar kantelde in de Haagse Schilderswijk naar confrontatie. De politie zette de mobiele eenheid, honden en een waterkanon in om de straten te ontruimen, met in elk geval één aanhouding als resultaat. In Amsterdam was het vooral druk en luidruchtig, met vuurwerk en rook, en hier en daar scheldpartijen richting agenten. Op de Dam en in andere delen van de stad bleef het grotendeels gezellig. In Utrecht was het beeld hoofdzakelijk positief: veel vlaggen, lange rijen toeterende auto’s en weinig ongeregeldheden. Met het vervolg van het toernooi in zicht, zullen gemeenten en politie ongetwijfeld proberen om de feestvreugde vast te houden en de risico’s beter te beheersen, zodat het bij een volgende overwinning vooral bij zingen en vlaggenzwaaien blijft.
