Het aangevraagde bericht bleek niet opvraagbaar, maar de discussie die het losmaakt is helder: na een harde overtreding en het uitblijven van ingrijpen door de VAR klinkt vanuit Rotterdam de klacht over willekeur. Waarom grijpt de VAR de ene keer wél in en de andere keer niet? Wat zeggen de regels? En wat betekent dit voor de competitie, de spelers en het vertrouwen van supporters?
Hoe de VAR werkt in Nederland
De videoscheidsrechter is er om duidelijke fouten te corrigeren. De VAR controleert vier categorieën: doelpunten (inclusief voorafgaande overtredingen of buitenspel), strafschoppen, directe rode kaarten en persoonsverwisseling bij kaarten. Alleen bij een ‘duidelijke en overduidelijke fout’ of een ‘ernstig gemist incident’ mag de VAR ingrijpen. De scheidsrechter op het veld blijft eindverantwoordelijk: hij of zij kan na advies van de VAR het scherm aan de zijlijn raadplegen en vervolgens de uiteindelijke beslissing nemen.
Belangrijk is de drempel. De VAR is geen tweede scheidsrechter die alles opnieuw beoordeelt, maar een veiligheidsnet. Twijfelgevallen horen in principe bij de inschatting van de wedstrijdleiding op het veld. Daardoor blijft er ruimte voor interpretatie, en precies daar ontstaat vaak wrijving: wat voor de één rood is, is voor de ander donkergeel.
De grens tussen geel en rood
Bij harde overtredingen draait het om criteria als intensiteit, snelheid, het punt van contact, de controle van de speler en het gevaar voor de tegenstander. Noppen op de enkel of schenen met kracht en zonder controle wijst al snel richting rood. Een te late tackle met contact maar beperkte kracht en laag risico kan geel zijn. De praktijk is weerbarstig: tempo, zichtlijnen en context spelen mee, terwijl de VAR slechts mag bijsturen als het verschil tussen ‘duidelijk rood’ en ‘niet-rood’ evident is.
Feyenoord-fans en analisten klagen geregeld dat precies op dit snijvlak te veel variatie zit. Als vergelijkbare situaties uiteenlopend worden beoordeeld, ontstaat het gevoel van willekeur. In tv-studio’s wordt dan fragment voor fragment vergeleken, maar de VAR beoordeelt het moment live, met de eigen camerastandpunten en in de druk van de wedstrijd.
Waarom het soms stil blijft in het busje
Dat de VAR niet ingrijpt, betekent niet altijd dat men het eens is met de scheidsrechter. Het kan ook betekenen dat de fout niet ‘duidelijk genoeg’ is. De VAR bekijkt meerdere hoeken en snelheden. Als de beelden zowel voor rood als voor geel te verdedigen zijn, blijft de oorspronkelijke beslissing staan. Dat is conform protocol, maar voelt voor betrokken clubs als een gemiste kans op rechtzetting.
Ook technisch kunnen beperkingen meespelen. Niet elk stadion heeft identieke cameradekking en soms is de impact van contact op de enkel of knie pas in één specifieke hoek goed te zien. Als die hoek ontbreekt of geen uitsluitsel geeft, blijft de drempel voor ingrijpen onhaalbaar.
Reacties uit Rotterdam en de rest van de Eredivisie
Rond de topclubs is de gevoeligheid groot. Iedere puntenverspilling weegt mee in de titelrace of strijd om Europees voetbal. In Rotterdam wordt na omstreden momenten vaak gewezen op het belang van consistentie en bescherming van spelers. Jeugdige talenten en dragende krachten moeten zonder angst voor gevaarlijke ingrepen kunnen voetballen. De roep om duidelijke lijn en consequente sancties is dan ook logisch.
Andere Eredivisie-clubs herkennen het gevoel. Supporters van elke kleur vinden voorbeelden waarin hún ploeg benadeeld werd. In talkshows en podcasts klinkt de vraag of de drempel voor ingrijpen te hoog ligt. Tegelijkertijd waarschuwen scheidsrechtersexperts dat een lagere drempel kan leiden tot eindeloze herbeoordelingen, langer oponthoud en een ‘VAR die het spel fluit’ – precies wat men wilde vermijden.
Impact op de competitie en spelers
Omstreden beslissingen hebben gevolgen op meerdere niveaus. Sportief kunnen punten verloren gaan, wat stand en doelstellingen beïnvloedt. Mentaal kan het frustratie geven binnen de selectie en staf, met risico op focusverlies in de weken erna. Voor spelers die slachtoffer zijn van harde tackles weegt ook het veiligheidsaspect: een gemiste rode kaart voelt als een gemiste bescherming. En aan de andere kant kan een te zware straf het imago van een speler onterecht schaden.
Clubs besteden daarom veel aandacht aan mentale weerbaarheid: snel schakelen, niet blijven hangen in teleurstelling, en intern evalueren wat beter kan, los van arbitrale beslissingen. Trainers hameren op discipline in duels, maar ook op het vermijden van situaties waarin een scheidsrechter verleid wordt tot een zware straf.
Wat KNVB en IFAB willen verbeteren
De KNVB volgt de internationale IFAB-richtlijnen en werkt jaarlijks met clubvertegenwoordigers, scheidsrechters en VAR-teams aan verduidelijking. Thema’s zijn herkenbaar: de kleur van kaarten bij noppen op het been, handscriteria, buitenspel met lijntjes en het tempo van reviews. Doel is om de drempel voor ingrijpen eenduidig uit te leggen met voorbeeldclips, zodat spelers, trainers en fans weten wat ze kunnen verwachten.
Daarnaast is er aandacht voor communicatie. In sommige competities wordt geëxperimenteerd met kort toelichten van beslissingen. In Nederland is daar terughoudendheid, maar er is wel ruimte voor meer transparantie achteraf: publicatie van voorbeeldsituaties, uitleg van gemaakte keuzes en feedback aan clubs. Ook technisch gaat het vooruit: betere cameradekking, snellere verbindingen en verbeterde software helpen reviews zuiverder en sneller te maken.
De rol van media en supporters
Media duiden, analyseren en vergroten onduidelijkheden uit, wat de druk op arbitrage vergroot maar ook bijdraagt aan bewustzijn. Supporters gebruiken sociale platforms om clips te delen, wat soms leidt tot eenzijdige beeldvorming als context of andere hoeken ontbreken. Juist daarom is volledige en tijdige uitleg belangrijk: niet om discussie te smoren, maar om die te voeden met feiten en protocollen.
Clubs – Feyenoord incluis – kunnen helpen door kritiek zakelijk te verwoorden, beelden te delen met bond en scheidsrechterscommissie en intern afspraken te maken over hoe te reageren in de media. Zo blijft de discussie stevig maar respectvol, en komt verbetering dichterbij.
Wat dit concreet betekent voor de volgende speelronde
Voor spelers en staf is de opdracht simpel, hoe lastig ook: focus op het spelplan, respect voor de arbitrage en discipline in de duels. Vermijd tackles die interpretatie uitnodigen, en wees scherp bij omschakelmomenten waar kleine overtredingen grote gevolgen kunnen hebben. Trainers kunnen specifieke spelsituaties trainen – bijvoorbeeld hoe in te grijpen zonder gestrekt been, en hoe lichaamshoek en snelheid te controleren.
Voor de scheidsrechtersploegen geldt: houd de drempel helder, communiceer kort en krachtig bij een on-field review, en neem de tijd zonder het spel onnodig te vertragen. Elke duidelijke en transparante beslissing bouwt weer een stukje vertrouwen op.
Samenvatting en vooruitblik
De ophef na een harde overtreding en het uitblijven van VAR-ingrijpen past in een bredere trend: de roep om consistentie. Het protocol is helder, maar de interpretatiegrens blijft een bron van discussie. Met betere communicatie, voorbeeldclips en technische vooruitgang kan de lijn helderder worden. Voor clubs, spelers en fans is het zaak om scherp te blijven, binnen én buiten de lijnen. De komende weken zal blijken of de arbitrage de balans weet te vinden tussen snel en zorgvuldig, en of het vertrouwen in de VAR stap voor stap groeit.
