Johan Derksen heeft in zijn podcast Groeten uit Grolloo opnieuw gereageerd op de uitspraken van Sander Schimmelpenninck in Zolang het Leuk is, de podcast van Wilfred Genee. Opvallend genoeg klonk Derksen deze keer deels verzoenend: hij ziet kwaliteiten bij Schimmelpenninck, maar spaarde hem tegelijk niet. Volgens Derksen is Schimmelpenninck intelligent en sociaal bewogen, maar heeft hij weinig gevoel voor andersdenkenden en grijpt hij te snel naar etiketten.
Achtergrond: een moeizame relatie
De verstandhouding tussen Derksen en Schimmelpenninck schuurt al langer. Schimmelpenninck is regelmatig kritisch op Vandaag Inside, het programma waarin Derksen samen met presentator Wilfred Genee en analist René van der Gijp de actualiteit bespreekt. Vooral de toon, de keuzes in onderwerpen en de manier waarop begrippen als identiteit en politiek worden behandeld, liggen onder een vergrootglas.
Een terugkerend twistpunt is de term “domrechts”, die Schimmelpenninck vaker gebruikt in zijn columns en podcasts. Derksen stoort zich daar al geruime tijd aan. In zijn ogen wordt zo’n term te makkelijk opgeplakt en zet het mensen met een andere mening onterecht weg. Het leidde de afgelopen jaren tot herhaalde irritaties en publieke prikjes over en weer.
Wat Schimmelpenninck zei in Genee’s podcast
In Zolang het Leuk is verdedigde Schimmelpenninck het gebruik van “domrechts”. Hij stelde dat het begrip internationaal ingeburgerd is en vooral gaat over “opzettelijke domheid”: niet een gebrek aan intelligentie, maar het bewust negeren van feiten of nuance. Volgens hem betreft het mensen die slim genoeg zijn om beter te weten, veel nieuws volgen en toegang hebben tot informatie, maar er toch voor kiezen om die informatie niet serieus te nemen — uit gemak, om het publiek naar de mond te praten of omdat het financieel uitkomt.
Daarbij verwees Schimmelpenninck ook naar Derksen. Die zou zich, zo betoogde hij, met regelmaat “van de domme houden”: doen alsof hij iets niet begrijpt, terwijl hij in feite beter zou kunnen weten. Met die woorden stond de discussie meteen op scherp. Kort daarna werd bij Vandaag Inside duidelijk dat Schimmelpenninck voorlopig niet meer aanschuift aan tafel.
Geen plek meer bij Vandaag Inside
Het signaal vanuit de talkshow was helder: na de uithalen in de podcast is er op korte termijn geen stoel voor Schimmelpenninck. Een harde lijn is dat niet voor het eerst in de VI-wereld; gasten en vaste gezichten komen en gaan, zeker als de onderlinge chemie of het vertrouwen onder druk staat. Voorlopig is het dossier dus dicht aan de talkshowtafel, al blijven de onderliggende thema’s breder spelen in het publieke debat.
Derksen reageert opnieuw in Groeten uit Grolloo
In zijn eigen podcast koos Derksen dit keer voor een opvallend mild begin. Over Schimmelpenninck zei hij in grote lijnen dat het “geen slechte jongen” is, iemand met hersens en met goede ideeën over de samenleving. Maar vervolgens draaide hij de duimschroeven aan. Volgens Derksen heeft Schimmelpenninck één grote blinde vlek: weinig ruimte voor andere meningen. Zodra iemand afwijkt, verstrakt hij, en dan komen de labels: “extreemrechts” of “dom”.
Derksen keerde die redenering om: hij vindt het juist onzinnig om andersdenkenden weg te zetten als dom. In zijn optiek moet je, ook als je het hartgrondig oneens bent, blijven praten en proberen dichter naar elkaar toe te bewegen. Dat was ook zijn boodschap aan Schimmelpenninck: discussieer, luister en vermijd etiketpolitiek.
De kern van het conflict: labels en intenties
Wat opvalt in deze kwestie, is dat beide kampen uitgaan van een vorm van intentie. Schimmelpenninck ziet bij opiniemakers en politici soms bewuste vereenvoudiging of ontwijking van feiten, omdat dat goed scoort of geld oplevert. Derksen keert zich tegen het morele oordeel dat daar vervolgens overheen wordt gelegd, omdat het volgens hem het gesprek doodslaat. Zo ontstaat een spanningsveld: gaat het om hard benoemen wat er misgaat, of om ruimte scheppen voor debat zonder meteen te veroordelen?
De term “domrechts” is een symbool geworden in die strijd. Voor de een is het een nuttig begrip om een fenomeen te duiden; voor de ander is het een stoorzender die mensen in een hokje duwt. In het polariserende medialandschap klinkt dat bekend: de manier waarop je iets zegt, is minstens zo bepalend als wat je zegt.
De rol van Vandaag Inside in het debat
Vandaag Inside is al jaren een blikvanger in de late avond, met scherpe meningen en een losse, soms confronterende stijl. De grens opzoeken is onderdeel van de formule. Dat trekt een groot publiek, maar zorgt ook voor fricties met gasten en critici. De breuk met Schimmelpenninck past in dat patroon: wanneer het botst op de inhoud én op de toon, sneuvelt de samenwerking sneller.
Tegelijk laat Derksens nuancering zien dat de deur nooit helemaal dicht hoeft. Door te erkennen dat Schimmelpenninck slimme en sociaal gedreven ideeën heeft, erkent hij ook de waarde van tegenspraak — zolang die, in zijn ogen, niet verhardt tot etikettering.
Wat betekent dit voor toekomstige optredens?
Voor nu is het duidelijk: Schimmelpenninck schuift niet aan bij Vandaag Inside. Of dat in de toekomst verandert, hangt af van de bereidheid om op toon en inhoud naar elkaar toe te bewegen. De mediapraktijk leert dat breuken soms tijdelijk zijn. Een gesprek — in een podcast of aan tafel — is nooit uitgesloten, zeker niet als beide partijen iets te winnen zien in een scherp, maar respectvol debat.
De vraag is wel of beide kampen voldoende vertrouwen hebben om het uit te praten. De scherpe bewoordingen van de afgelopen weken helpen daar niet bij. Toch lijkt Derksens laatste reactie net voldoende ruimte te laten voor een volgende stap, mocht die zich aandienen.
Breder plaatje: de balans tussen scherpte en respect
De affaire legt een bekend spanningsveld bloot in het publieke debat: hoe blijf je scherp zonder mensen weg te zetten? Wanneer trekt duiding door naar framing? En wat is de verantwoordelijkheid van veelbekeken programma’s en invloedrijke opiniemakers? Het antwoord ligt zelden zwart-wit. Het publiek wil duidelijkheid en persoonlijkheid, maar haakt af als het gesprek verandert in stempelen en schelden.
In die context klinkt Derksens slotboodschap als een oproep tot gesprek, hoe fel het ook wordt gevoerd: blijf uitleggen, blijf doorvragen, en wees zuinig met etiketten. Schimmelpenninck benadrukt juist dat het soms nodig is om hard te benoemen wat er misgaat wanneer feiten doelbewust worden genegeerd. Tussen die twee posities ligt het terrein waar het échte gesprek gevoerd moet worden.
Conclusie: stevig meningsverschil, met een kleine opening
De lijnen zijn helder. Schimmelpenninck verdedigt het gebruik van “domrechts” als aanduiding van bewuste onwetendheid en verwijt Derksen geregeld strategische onnozelheid. Derksen wijst dat frame af, prijst Schimmelpenninck om zijn slimheid en sociale betrokkenheid, maar hekelt zijn neiging tot etiketteren en pleit voor dialoog.
Het gevolg is concreet: voorlopig geen plek voor Schimmelpenninck aan de VI-tafel. Tegelijk laat de toon van Derksens recente reactie een kiertje open. Of dat leidt tot een gesprek en een eventuele terugkeer, hangt af van bereidheid tot nuance aan beide kanten. Voor nu is het belangrijkste nieuws dat de ruzie niet alleen hard is, maar ook iets heeft losgemaakt: de vraag hoe fel je mag zijn in het debat, zonder de ander meteen in een hokje te duwen.
Wordt vervolgd, vermoedelijk in een studio of een podcast. En wie weet, met net wat meer geduld en minder labels.
