Wat er dinsdag op het spel staat
Dinsdag beslist de Tweede Kamer over de groengasplicht, en minister Van Veldhoven (D66) zegt er alle vertrouwen in te hebben. Het klinkt technisch, maar het raakt je portemonnee: leveranciers moeten groen gas bijmengen, waaronder gas dat uit mest komt.
Als de wet doorgaat, wordt de mix stapsgewijs opgebouwd vanaf 1 januari 2027. Omdat dat groene gas duurder is, berekenen energieleveranciers de meerkosten door. Dat betekent een hogere gasrekening voor huishoudens die op aardgas blijven aangewezen.
Hoe de groengasplicht werkt
De kern is simpel: leveranciers krijgen een plicht om een percentage groen gas samen met aardgas te leveren. Dat groene aandeel maakt de totale mix duurder, waardoor de inkoopkosten stijgen en uiteindelijk terugkomen in het tarief dat jij betaalt.
Volgens de plannen gaat de verplichting van start op 1 januari 2027. Het kabinet kiest voor een geleidelijke opbouw, zodat het beginbedrag beperkt blijft. Daarna loopt het percentage op en nemen de jaarlijkse kosten voor gebruikers stap voor stap toe.
Wat het jou kan gaan kosten
Rekenvoorbeelden uit de stukken van het kabinet geven richting. Bij een gemiddeld jaarverbruik van 1.000 kubieke meter kost het in 2027 ongeveer 15 euro extra. Vanaf 2031 wordt dat 90 euro per jaar. Deze bedragen zijn exclusief btw.
Verbruik je jaarlijks 1.500 kubieke meter, bijvoorbeeld bij een groter gezin of oudere woning, dan betaal je vanaf 2031 ongeveer 135 euro extra per jaar, exclusief btw. In de eerste jaren is de opslag kleiner en neemt later geleidelijk toe.
Groen gas uit mest: de doelen op papier
Een deel van het groene gas komt uit vergisting van mest. In de toelichting staat dat het in 2027 gaat om ongeveer 0,16 miljard kubieke meter. Vanaf 2031 zou dit oplopen naar circa 0,84 miljard kubieke meter per jaar.
Volgens het kabinet levert die productie een jaarlijkse besparing van ongeveer 2,85 megaton CO2 op. Op papier zijn dat forse cijfers. Tegenover die ambitie staat wel dat de meerkosten via de gasprijs bij huishoudens en andere gebruikers terechtkomen.
Politieke twijfel en steun zoeken
Niet alle partijen staan te juichen. PRO-Kamerlid Van Oosterhout liet weten dat haar partij de wet, zoals die er nu ligt, niet steunt. Zij vreest dat de verplichting de intensieve veehouderij in stand kan houden in plaats van afbouwen.
Minister Van Veldhoven zegt intussen nog volop met fracties in gesprek te zijn om steun te organiseren. Ze blijft optimistisch over de uitkomst. Dinsdag om drie uur wordt er gestemd, waarmee duidelijk wordt welke partijen het plan willen steunen.
Waarom de rekening zo gevoelig ligt
Negentig euro per jaar lijkt misschien bescheiden, maar het komt bovenop veel andere lasten. Denk aan hogere zorgpremies, een mogelijk hoger eigen risico naar 400 euro, en energiekosten waar veel mensen nu al van schrikken.
Juist bij huurders in oudere, tochtige woningen zijn de verwarmingskosten lastig te drukken. Zij kunnen niet zomaar overschakelen op alternatieven. Voor hen wordt elke opslag op de gasprijs direct voelbaar in het maandbudget, zeker tijdens koude maanden.
Wat er na 2031 kan gebeuren
Het verplichtte aandeel groen gas groeit de komende jaren. Na 2031 zou het percentage opnieuw kunnen worden aangepast, afhankelijk van politiek draagvlak en doelen. Dat maakt de uiteindelijke impact op de energierekening lastig voorspelbaar voor huishoudens.
Voorstanders wijzen op klimaatwinst en innovatie, tegenstanders op betaalbaarheid en prikkels voor veehouderij. De echte keuze draait niet om of groen gas zinvol is, maar wie de rekening draagt en hoe snel de kosten omlaag kunnen.
Wat je dinsdag kunt verwachten
Om drie uur volgt de stemming in de Tweede Kamer. Partijen die de koopkracht van middeninkomens centraal stellen, krijgen daarmee een concreet dossier waarop ze kleur moeten bekennen: willen zij de groengasplicht in deze vorm, of niet.
Wat er ook gebeurt, de discussie over de betaalbaarheid van de energietransitie blijft. Als de wet wordt aangenomen, start de opbouw in 2027. Wordt zij verworpen, dan zal het kabinet op zoek moeten naar andere manieren om uitstoot te verminderen.
